📜 Danıştay Karar Künyesi
10. Daire – 2021/4249 – 2023/8128 – 12.12.2023
🔎 Karar Özeti
Gümrük müşavir yardımcısı olan davacının gümrük müşavirliği belgesi düzenlenmemesi ile ilgili işlemin iptali hakkında Danıştay kararı.
Karar İçeriği
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2021/4249
Karar No : 2023/8128
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Bakanlığı (… Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
İSTEMİN_KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
DAVANIN_KONUSU : Gümrük Müşavir Yardımcısı olan davacı tarafından, Gümrük Müşavirliği yazılı ve sözlü sınavlarında başarılı olmasına rağmen Gümrük Müşaviri İzin Belgesi düzenlenmesinin uygun bulunmaması yolunda tesis edilen İstanbul Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu … İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davalı idare tarafından, süreaşımı itirazının Mahkemece karşılanmadığı, Kanun gereğince yasaklanmış hakların iadesine karar verilse dahi “hüküm giymiş olmak” durumunun ortadan kalkmadığı, idarenin takdir yetkisinin bulunduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin REDDİNE,
2. … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin iadesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın … İdare Mahkemesine gönderilmesine, 12/12/2023 tarihinde oy çokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X) KARŞI OY : Dava dosyasının incelenmesinden; davacının 1998 yılında yapılan komisyon yardımcılığı (gümrük müşavir yardımcılığı) sınavına girdiği ve başarılı olduktan sonra komisyon yardımcısı olarak çalışmaya başladığı, davacının, yargılandığı davada … Asliye Ceza Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla; “sahte hususi evrak tanzimi” suçundan 10 ay hapis cezası ile cezalandırıldığı ve cezanın ertelenmesine karar verildiği, söz konusu Mahkeme kararı üzerine Bakanlık Yüksek Disiplin Kurulu’nun … tarih ve … sayılı kararıyla; “meslekten çıkarma” cezası verildiği, davacı hakkında … Asliye Ceza Mahkemesinin … tarih ve Değişik iş no:… sayılı kararıyla … Asliye Ceza Mahkemesi kararıyla “yasaklanmış hakların geri verilmesine” karar verildiği, söz konusu karar üzerine davalı idarece 15/02/2012 tarihinde gümrük müşavir yardımcılığı izin belgesi düzenlenerek davacıya verildiği, davacının Gümrük Müşavirliği sınavına girme talebiyle yaptığı başvurunun Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü’nün … tarih ve … sayılı işlemi ile “mevzuatta belirtilen 2 yıllık çalışma süresinin olmadığı” gerekçesiyle reddedildiği, bu işlemin … İdare Mahkemesinin 23/10/2014 tarih E:…, K:… sayılı kararı ile iptal edildiği ve anılan kararın Danıştay (Kapatılan) Onbeşinci Dairesinin 16/10/2015 tarih ve E:2015/332, K:2015/6261 kararı ile onandığı, karar düzeltme başvurusu aynı Dairenin 06/05/2016 tarih ve E:2016/4053, K:2016/3234 sayılı kararı ile reddedilerek iptal hükmünün kesinleştiği, anılan karar uyarınca davacının gümrük müşavirliği yazılı ve sözlü sınavlarına girerek başarılı olduğu, ancak gümrük müşavirliği belgesi düzenlenmemesi üzerine belge düzenlenmesi amacıyla … tarih ve … kayıt sayılı dilekçe ile davalı idareye başvuruda bulunduğu, söz konusu başvuru İstanbul Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğü’nün … tarih ve … sayılı işlemiyle “davacının dosyasında yer alan arşiv kaydında … Asliye Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla “sahte hususi evrak tanzimi” suçundan 10 ay hapis cezası ile cezalandırıldığı bilgisine yer verildiğinden ve bu cezanın gümrük müşavirliği belgesi düzenlenmesine engel teşkil ettiği”nden bahisle reddedilmesi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 227. maddesinde, “1. Gümrük müşavir yardımcısı olabilecek kişilerin aşağıda belirtilen koşullara sahip olmaları gerekir: a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak, b) Medeni hakları kullanma ehliyetine sahip bulunmak, c)Kamu haklarından mahrum bulunmamak, dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan haliyle, d) Taksirli suçlar hariç olmak üzere; affa uğramış olsalar dahi, ağır hapis veya beş yıldan fazla hapis ya da kaçakçılık, zimmet, ihtilas, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas, yalan yere şahadet, suç tasnii, iftira gibi yüz kızartıcı suçlar ile resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma veya Devlet sırlarını açığa vurma, vergi kaçakçılığı veya vergi kaçakçılığına teşebbüs suçlarından dolayı hüküm giymiş bulunmamak, e) Ceza veya disiplin soruşturması sonucunda memuriyetten çıkarılmış olmamak,… g) Staj amacıyla bir gümrük müşavirinin yanında bir yıl çalışmış olmak, h) Yapılan gümrük mevzuatı ve gümrüğe ilişkin iktisadi, ticari ve mali konuları kapsayan sınavda başarılı olmak,…” hükümlerine; 228. maddesinde, ” 1. 227 nci maddenin 1 inci fıkrasının (f) bendinin (ii) alt bendi hariç olmak üzere, aynı fıkrada belirtilen koşulları taşıyan ve iki yıl süre ile gümrük müşavir yardımcılığı yaparak, gümrük mevzuatı ve gümrüğe ilişkin iktisadi, ticari ve mali konuları kapsayan sınavda başarılı olan kişiler, gümrük müşavirliği yapmaya hak kazanır…” hükümlerine yer verilmiştir.
Olayda, davacının, anılan cezasının kesinleşerek tamamen infaz edildiği tarihten itibaren, bu ceza nedeniyle mahrum kaldığı haklarını 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 53/2. maddesi uyarınca tekrardan kazanacağı kabul edilse de, gümrük müşavir yardımcılığına alınmada genel koşulların öngörüldüğü 4458 sayılı Kanun’un 227. maddesinde yer alan sahtecilik suçundan hüküm giymiş bulunmamak hükmü dikkate alındığında, davacının “sahte hususi evrak tanzimi” suçundan aldığı cezanın gümrük müşavirliği belgesi düzenlenmesine engel teşkil ettiği, dolayısıyla davacı hakkında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından temyize konu kararın bozulması gerektiği gerekçesiyle aksi yöndeki Daire kararına katılmıyorum.